Voor eerdere diensten klik hier:

Zondag Cantate 2 mei 2021 t e Leerdam

 

                                                                                                       

 

Orgel: Ina Mostert
Voorzang: Wim van Eijk
Voorg. : Gea Voerman – van Haselen



Orgel: Intonatie, koraal en partita  “Gij zijt in glans verschenen” 

Afkondigingen en aansteken van de kaarsen.
We mogen nog niet zingen, maar de teksten waar A. voor staat spreken we onder begeleiding van de organiste.

Wij zijn hier aanwezig in de Naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest.  
Amen

Onze Hulp is in de Naam van de Heer     
die hemel en aarde gemaakt heeft.

Heer, vergeef ons al wat wij misdeden,
en laat ons weer in vrede leven.
Amen.

Zo lief had God deze wereld, dat Hij Zijn eniggeboren Zoon gegeven heeft, opdat ieder die in Hem gelooft aan het verderf ontkomt, en eeuwig leven hebben mag!

Introïtus:
De Antifoon voor deze zondag wordt voor ons gezongen:
nl640d


Gemeente: Psalm 98 1c-3, 7-9a

A: Zijn rechterhand heeft overwonnen,
Zijn heilige arm heeft redding gebracht.
V: De Heer heeft Zijn overwinning bekendgemaakt,
voor de ogen van de volken Zijn gerechtigheid onthuld.
A: Hij heeft gedacht aan Zijn liefde en trouw voor het volk van Israël.
V: De einden der aarde hebben het gezien:
de overwinning van onze God.
A: Laat bruisen de zee en alles wat daar leeft,
laat juichen de wereld met haar bewoners.
V: Laten de rivieren in de handen klappen
en samen met de bergen jubelen voor de Heer, 
want Hij is in aantocht als rechter van de aarde.



 

Kyrië en Gloria
Laten we de Heer aanroepen om ontferming met de nood van deze wereld,  - die is heel groot, we worden er telkens weer mee geconfronteerd -maar laten wij Zijn Naam prijzen,  omdat wij weten dat er aan Zijn barmhartigheid geen einde komt!

 

Dienst van het Woord

Zondagsgebed

Heer, die ons doet zingen om Uw genade,
leer ons nieuwe liederen, opdat ons hart Uw lof blijft verkondigen, hier en thuis en overal en altijd, door Jezus Christus onze Opgestane Heer, en in Zijn Geest.
Amen!

Lezing Eerste Testament: Deuteronomium 4: 32 - 40

Mozes vat vóór het volk het Beloofde Land intrekt samen wat er tot dan toe gebeurd is, en hoe liefdevol God steeds is geweest… Hij zegt:
32  Ga de hele geschiedenis maar eens na, vanaf de dag dat God de mens op aarde schiep, en doorkruis de hele wereld van het uiterste Oosten tot het uiterste Westen: is zoiets geweldigs ooit voorgekomen, heeft men ooit iets dergelijks vernomen?
33  Is er ooit een volk geweest dat net als u vanuit een vuur de stem van een god heeft gehoord en dat heeft overleefd?
34  Is er ooit een god geweest die het heeft aangedurfd zich een volk toe te eigenen waarover een ander volk macht uitoefende, en die dat deed met grootse daden, met tekenen en wonderen en felle strijd, met sterke hand en opgeheven arm, en op angstaanjagende wijze – zoals u met eigen ogen de HEER, uw God, in Egypte hebt zien doen?

35  U bent er getuige van geweest opdat u zou beseffen dat de HEER de enige God is; er is geen ander naast Hem.
36  Vanuit de hemel heeft Hij Zijn stem laten horen om u op te voeden, en op aarde heeft Hij u dat grote vuur laten zien en vanuit het vuur heeft Hij Zijn geboden bekendgemaakt.
37  De HEER heeft uw voorouders liefgehad en hun nageslacht uitgekozen, en Hij Zelf heeft u met Zijn grote macht uit Egypte bevrijd,
38  en ter wille van u (heeft Hij) volken verdreven die groter en machtiger waren dan u, om u hun land binnen te leiden en het u in eigendom te geven, zoals dat nu gebeurt.
39  Wees u er daarom van bewust en laat goed tot u doordringen dat de HEER de enige God is, boven in de hemel en hier beneden op de aarde; een ander is er niet.

40  Houd u altijd aan Zijn wetten en geboden, zoals ik ze u vandaag geef. Dan zal het u en uw kinderen goed gaan, en zult u lang mogen leven in het land dat de HEER, uw God, u voor altijd geven zal.

Tot hiertoe de lezing uit de boeken van het Eerdere Verbond.

Het leven gaat verder, en door Jezus heeft God Zijn verbond met Israël uitgebreid tot een verbond met iedereen die in Hem geloven wil.

Laten we dan zingen en zeggen: Psalm 98c

A 3 Mensen kunnen het
tot het uiterste eind van heel onze aarde:
dansen en springen ter ere van de Heer.
Wij zijn de echo van Gods Naam,
de echo van Gods Naam.

 
Epistel: Titus 2: 11 - 15

Het is onze taak’, schrijft Paulus aan Titus, ‘om de Heer een sieraad te zijn door onze manier van omgaan met elkaar’. Hij gaat verder:

11. Voor alle mensen verscheen de genade van (onze) reddende God,
12. (een genade) die ons er toe opvoedde, dat we niets meer te maken willen hebben met de goddeloosheid en de verlangens van het bestaan in deze wereld,   
en dat we nuchter en eerlijk en vroom zouden leven in deze tijd....
13. Daarbij ontvangen we de gezegende hoop, ja, de manifestatie van de glorie van de grote God en van onze redder Jezus Christus,
14. die Zichzelf voor ons gegeven heeft om ons lós te kopen van elke schending van de wet, en om Zich een bijzonder volk te reinigen, dat (de) goede werken vurig is toegedaan...

15. Gebruik je gezag om dit te verkondigen, moedig aan en wijs terecht. Laat niemand op je neerkijken.

De psalmist
zingt: Halleluja. De rechterhand van de HEER verheft mij, de rechterhand van de HEER doet machtige daden. Ps 118:16 HALLELUJA!


Lied 654:1Vz, A:5 en 6



A: Heer Jezus, die ons hebt bezocht,
Gij Opgang uit den hoge,
die onze ziel hebt vrijgekocht,
dat zij U dienen moge, -
Gij herder die ’t verloor’ne zoekt,
de hemel heeft ons niet vervloekt:
God is om ons bewogen.

Voorzang:
Zingt dan de Heer, stemt allen in
met ons die God lof geven:
Hij schiep ons voor een nieuw begin,
hoeveel wij ook misdreven.

A: Hij riep ons uit de nacht in 't licht
van Zijn genadig aangezicht.
In Christus is ons leven!       

De gemeente staat op

Het Heilig Evangelie staat geschreven bij: Johannes 15: 1 – 10 

Het is de laatste avond van Jezus hier op aarde. Het Paasmaal hebben ze voor het laatst gevierd, en Hij loopt met Zijn leerlingen richting Olijfberg. Intussen drukt Hij ze op het hart om Hem trouw te blijven, zoals Hij hun trouw blijft. Hij zegt: 

1. Ik ben de ware wijnstok, en Mijn Vader is de beheerder van de wijngaard.
2. Elke rank aan Mij die geen vrucht draagt, plukt Hij af, en elke rank aan Mij die vrucht draagt, snoeit Hij, opdat die méér vrucht draagt.
3. Nu al zijn jullie geschoond (= gesnoeid) door het Woord (= datgene) dat Ik tot jullie gesproken heb.
4. Blijf in Mij - Ik ook in jullie.... Zoals de rank geen vrucht kan dragen uit zichzelf, als die niet aan de wijnstok blijft, zó jullie evenmin, als jullie niet in Mij (zouden) blijven.

5. Ik ben de wijnstok, jullie de ranken. Wie (steeds) in Mij blijft - en Ik in hem/haar - die draagt veel vrucht, maar jullie zijn niet in staat om buiten Mij om íets te doen.
6. Als iemand niet in Mij zou blijven wordt die weggegooid, naar buiten, zoals de ranken, en raakt verdord...     
Ja, ze rapen die bij elkaar en gooien ze in het vuur, en ze verbranden.
7. Als jullie in Mij zouden blijven, en Mijn woorden blijven in jullie, moeten jullie maar vragen waar jullie behoefte aan hebben, en dan zal het jullie gebeuren.
8. Hierin wordt Mijn Vader geëerd, dat jullie veel vrucht dragen, en Mijn leerlingen zijn.

9. Zoals de Vader van Mij hield, zo hield Ik ook van jullie - blijft in Mijn liefde!

10. Als jullie Mijn geboden houden, blijven jullie in Mijn liefde, zoals Ik de geboden van Mijn Vader gehouden heb, en in Zijn liefde blijf
Zalig die het Woord van God horen en er gehoor aan geven!


Credo
In antwoord op Gods woord willen wij ons geloof belijden door samen te zeggen:

Wij belijden ons geloof samen met de eerste getuigen van
Jezus Christus:

Met Johannes de Doper:    
Zie hier het lam Gods dat de zonden der wereld wegdraagt...
Met Andreas:
We hebben de Messias gevonden...
Met Nathanaël: 
Meester, U bent de Zoon van God, de koning van Israël...
Met de Samaritanen:
Wij weten dat Hij werkelijk de redder der wereld is...
Met Petrus:
U bent de Christus, de Zoon van de levende God....
Met Martha:
U bent de Christus, de Zoon van God, die in de wereld komt...
Met Thomas:
Mijn Heer en Mijn God....
Amen.

De gemeente gaat zitten

Preek
Genade zij u en vrede van God onze Vader en van Jezus Christus, onze Heer, door de Heilige Geest.

Opvoeden, dat was een woord dat in de eerste lezing én in de tweede lezing voor kwam.
En gevoed worden, is een wezenlijk gebeuren in de lezing uit het Evangelie.
Zowel voor opvoeden als voor voeden heb je een persoonlijke en directe relatie nodig.
Anders lukt het niet. Als die relatie er niet is, dan voed je niet, maar dan voer je, en dan voed je niet op, maar dan geef je instructies, bevelen. 

Mozes vertelt het volk dat de Aanwezige een persoonlijke band met hen heeft, dat Hij hen heeft uitgekozen, uit liefde.
De God van hun voorouders wil ook hun God zijn én blijven, maar dat moet dan wel een twee-richtingsverkeer zijn.
Vanaf het begin gaat het om meer dan een slaafs dienen, zoals de goden in Egypte werden gediend, waarbij een voor wat hoort wat verhouding werd verondersteld. Als je de juiste offers bracht en de juiste dingen zei, de juiste woorden had, dan kon je hopen en verwachten dat je wensen werden vervuld. Dat je eeuwig leefde. Maar ieder mensenkind wist ook dat goden zó heel anders zijn, dat je nooit zeker van ze bent. Ze zijn èng!

Heel anders is het met de Aanwezige, de Heer.
De God van Abraham, Izaäk en Jacob
Ik ben de HEER, uw God, die u uit Egypte, uit de slavernij, heeft bevrijd” zegt Hij. “Vereer naast Mij geen andere goden”. Zo beginnen de tien leefregels uit Exodus.

En het Sjema’ Israel, het hart van hun geloof, dat wij meestal vertalen met: Hoor, Israël… maar dat ten diepste betekent: Je moet goed begrijpen, Israël (Deuteronomium 6:4 etc) is nog sterker.
We lezen in de NBV: ‘Luister, Israël: de HEER, onze God, de HEER is de enige! Heb daarom de HEER, uw God, lief met hart en ziel en met inzet van al uw krachten’.

En die liefde, daar gaat het om! Dankbaarheid en liefde als reden om de Heer te dienen, en om je aan Zijn voorschriften te houden. Voorschriften waardoor Hij ons wil opvoeden tot volwassen mensen die op een goede manier met elkaar kunnen samenleven. Je hoort het meteen al: hier is een betrokken  Ouder aan het woord.

Vroeger hadden we het over de 10 geboden, nu zeggen we: de 10 leefregels. Regels die het goede (samen)leven mogelijk maken. Liefde is de basis van alles. Liefde van de Schepper voor ons, en liefde van ons voor Hem en voor Zijn schepping.
Als dàt de basis is van je denken, de richtlijn voor je doen en laten, dan kun je haast niet mis gaan.

Dat is wat Mozes het volk vertelt, en wat Titus aan de gemeente moet vertellen, aan hen toen en aan ons nu. Want voor alle mensen verscheen met Jezus de genade die ons er toe wil opvoedden, dat we niets meer te maken willen hebben met de goddeloosheid en de verlangens van het bestaan in deze wereld, maar dat we nuchter en eerlijk en vroom zouden leven in deze tijd....
Als we dat doen, dan worden we gezegend met méér dan hoop, maar dan gaan we het meemaken dat de grote glorie van God en van onze redder Jezus Christus in ons leven duidelijk wordt, voor ons, maar ook voor de mensen om ons heen, als ze zien dat wij (de) goede werken vurig zijn toegedaan...

Nou, nou… grote woorden, denk je misschien.

Maar wij mógen in alle bescheidenheid in Gods rijk grote mensen worden, waar niet op neergekeken wordt, omdát we nuchter en eerlijk en vroom zijn.
Omdat we van huis uit goede dingen doen.

Dat kunnen we, als wij in liefde verbonden zijn met de bron van ons bestaan, met Jezus, met God, de Vader, Zijn Vader, onze Vader, via de Heilige Geest, die ons met hen verbindt, al sinds onze doop.

Jezus gebruikt het beeld van de wijnstok.
Die zuigt water en voeding op uit Gods goede grond. Als de tijd rijp is. En dàn kunnen er ranken aan ontspruiten, die gaan bloeien, vruchten voortbrengen, die mensen en dieren voeden. Maar alleen als de verbinding in stand blijft.

Ik weet niet of u de beelden hebt gezien, een paar weken terug, van de vorstschade aan de wijngaarden in Frankrijk. Als het lente wordt, dan stuwen de wortels voedzaam vocht naar de dan nog kale knoestige wijnstok. Die gaat dan uitlopen, er komen knopjes aan, die uitgroeien tot ranken, en dan komt blad en bloesem en later ook druiven.  Zo hoort het te gaan.

Maar na een zacht begin van de lente, bracht de koude noordenwind temperaturen mee ver onder nul, en de sapstroom in de wijnstokken bevroor, en zette uit, zodat de houtvaten (leidingen) barstten. Toen de vorst verdween, bleken veel wijnstokken onherstelbaar beschadigd.

Jezus zou er vast een mooie gelijkenis van hebben gemaakt: over onstuimig geloof dat, als het tegenzit, verdampt.

Deze avond die Zijn lijden inluidt, had Hij het over de ranken die verdorren en waardeloos worden als ze niet meer 100% vast zitten aan de wijnstok, aan hun voedselbron.

Als de leerlingen, als wij, niet vast verbonden blijven met Jezus, dan raken Hem, dan raken we de weg kwijt. Dan worden we door Hem niet meer gevoed.
Hijzelf kan leven en geven en wonderen verrichten omdat Hij diep verworteld is in God de Vader. Als wij niet met Jezus verbonden zijn, stroomt de reddende en leven-gevende genade niet in óns over, en kunnen wij niet gevoed worden, kunnen wij niet groeien tot mensen die een zegen zijn voor de mensen om ons heen. Dan bereiken wij onze bestemming niet, dan zijn we dor hout. En dat heeft dan niets te maken met onze leeftijd, want als we met Jezus verbonden blijven, dan kunnen we telkens weer opnieuw uitlopen en vrucht dragen en van nut zijn voor mens en dier, én voor God!

Voor die levende relatie met Jezus en met God onze Vader, moeten we moeite doen. Op allerlei manieren. Dat begint met het dagelijks gebed, en dat hoeft helemaal niet ingewikkeld of hoogdravend te zijn, als het maar echt is.
En het is goed om – zo mogelijk op een vast moment, want dan houd je het beter vol – tijd te maken om elke dag een stukje uit de Bijbel te lezen. En eventueel uit het Lutherse dagboek; misschien kun je samen met iemand die je na staat daarover napraten, al is het maar vijf minuten! Heb je een partner, woon je samen, dan is dat al een heel mooie gelegenheid. Maar je kunt natuurlijk ook afspreken met iemand uit de gemeente, of een familielid. Samen lezen, of hetzelfde lezen, en dàn bellen of appen, hoe dan ook. Daar bloei je van op, daar komen vruchten van. Maar als  je dàn bid, samen! dan bid je ook in de Geest van Jezus, die zei:
jullie moeten maar vragen waar jullie behoefte aan hebben, en dan zal het jullie gebeuren. Als mensen samen lezen en bidden, dan zal de Geest hen ook leren dàt met en voor elkaar te vragen, waar ze diep in hun hart werkelijk behoefte aan hebben.

Heus, dan vraag je niet om het winnen van de 100.000, maar misschien bid je wel of er iemand bevrijd mag worden uit een moeilijke situatie, een bedreigende toestand, bevrijd van ziekte of depressie, van haat of angst.
Jezus heeft het niet over een wens-automaat, dat snapt u wel. Maar als we in Hem leven, met Hem en met God verbonden zijn, door de Heilige Geest, dan kijken we met Gods ogen diep in ons hart, dan leren we de goede dingen vragen, dan zullen we telkens weer bidden om de Heilige Geest, dat Zij in ons de woorden en de gebeden, de lofzang en het dankgebed losmaakt, die leven geven.

Heer Jezus, wees door Uw Heilige Geest Zelf hier Aanwezig, wees onze lofzang en ons gebed. Nu, en altijd.
Amen    

Muziek: een gedeelte van Aria from Concerto Grosso opus 6 n. 12 van G.F. Handel.


De wereld is wijd en Gods goedheid is groot;
vanuit ons aandeel mogen wij helpen en delen,

in de collecte na de dienst of liever via een overmaking: 


Collecte voor bloemengroet en kerkewerk via NL 96 RABO 0373701012; NL77 INGB 0000290798; NL98 ABNA 0559235321 t.n.v.: Ev.-Luth. Gemeente Leerdam Financiën
Diaconie: NL73 RABO 0152752110 t.n.v.: Diaconie Ev.-Luth. Gemeente Leerdam
En straks kunnen we in ons leven van alledag weer op allerlei andere manieren helpen en delen.

Gebed over de gaven
Grote God, vol eerbied komen wij straks tot U met onze gaven. 
Wil ze aanvaarden, wil ook ons aanvaarden. 
Door Jezus Christus, onze Heer. Amen.


Wij zingen en zeggen lied 971: 2 en 3


A: De Heil’ge Geest geeft taal en teken.
Christus deelt al Zijn gaven uit.
De Vader zelf wil tot ons spreken
en elk verstaat wat het beduidt.
Wees ons nabij, en maak ons vrij
in dit Uw heiligdom.
Kom, Here Jezus, kom!

Voorbeden
Laten we danken en bidden:
Dierbare God, dank U dat U ons hart laat zingen, dat wij soms mogen dansen omdat U er bent. Dank U, voor Uw liefde tot op het kruis, waar U al onze angsten en pijn hebt overwonnen in Jezus, onze Heer, onze broeder, ons voorbeeld. Wij bidden U voor alle mensen die in angst en onzekerheid leven,  voor alle zieken, voor vluchtelingen en gevangenen, voor al die mensen die om het geloof in U, of om hun overtuigingen die anders zijn dan van de mensen om hen heen, worden vervolgd naar lichaam en ziel.
Heer God, ontferm U over hen.
Heer God, wees hen genadig.

Goede God, wij danken U omdat U ons ziet staan, omdat U ons ziet zítten… mensen naar Uw beeld; mensen door U gewild en gekend. Vergeef ons waar wij soms zo weinig oog hebben voor anderen, voor de belangen van mensen en van dieren.
Wij bidden U voor de slachtoffers van onze fouten, van onze slordigheden in doen en laten, voor de slachtoffers van onze regering, wij bidden U in het bijzonder voor de mensen wier levens geknakt zijn door slechte wetten en onwillige bestuurders. Veel is met geld nooit meer goed te maken, en wij bidden U, dat U hun levens in Uw liefdevolle handen wilt nemen, en recht zetten.
Heer God, ontferm U over hen.
Heer God, wees hen genadig.

Trouwe Vader, liefdevolle Moeder, Geliefde,
wij danken U dat wij in Jezus een broeder mochten vinden, en in de Geest een vriendin, een metgezel, een troostende voorspreekster. Wij bidden voor al die mensen die níet de ervaring hebben van een relatie met U, hoe dan ook.
Wij bidden voor al die mensen die best zouden wíllen geloven, maar wie het niet lukt.
Wij bidden U voor al die mensen die de weg naar U niet kunnen vinden, die de verbinding met U niet hebben ervaren.
Die zich afgewezen voelen.
Heer God, ontferm U over hen.
Heer God, wees hen genadig.

God van ons hart, Aanwezige, hier en nu, en thuis, dank U voor 76 jaar vrede en veiligheid, wij bidden voor allen die vielen…
Heer God, ontferm U over hen.
Heer God, wees hen genadig.

Wij danken U omdat wij hier weer mogen zijn, en wij bidden voor al die mensen die we hier nu missen. Wij danken U voor onze voorzangers, en onze organisten, voor kosters en knielers, schoonmakers, bidders en dankers, overal ter wereld, die de lof aan U gaande houden en mogelijk maken.
Wij bidden U voor heel onze gemeente, voor de zieken, voor Jakkenanna, die opknapt, dankUwel, en voor de anderen die hier niet zijn. We bidden U voor alle zieken in heel ons land, voor mensen in de zorg, voor mensen op verantwoordelijke posten, en voor ieder van ons, opdat ook door ons de samenleving gezond en heilig mag zijn.
Heer God, ontferm U over hen.
Heer God, wees hen genadig.

In de Geest van Jezus die ons zo leerde bidden zeggen wij samen:
Onze Vader, die in de hemel zijt,
Uw Naam worde geheiligd,

Uw Rijk kome,
Uw wil geschiede, op aarde zoals in de hemel.

Geef ons heden ons dagelijks brood,

En vergeef ons onze schulden,
Zoals wij aan anderen hun schuld vergeven;

En leid ons niet in verzoeking,
Maar verlos ons van het kwade
!
 

Laten we opstaan en zingen en zeggen: Lied 834: 1 en 2


Schep, God, een nieuwe geest in mij,
een geest van licht, zo klaar als Gij;
dan doe ik vrolijk wat Gij vraagt
en ga de weg die U behaagt.

Zegen:
Gods zegen draagt ons door dood en doop heen naar het leven in eeuwigheid.
Gods Geest geeft ons de woorden van eeuwig leven in de mond, en de moed in ons hart om die te spreken.
Gods geliefde Zoon gaat aan onze zij, wanneer we hier vandaan gaan.

† Zo zijn we dan gezegende mensen,
in de Naam van de Vader en de Zoon en de Heilige Geest.
Amen


Lied 834:3

De kaarsen worden uitgeblazen en de  lichten worden gedoofd

I.v.m. 4-5 mei lag in het boekje de volgende nieuwe berijming van ds. Sytze de Vries.
Die werd niet gezongen, omdat er onduidelijkheid over was...

Zijn moed en zijn vertrouwen zijn ook voor ons een bron.
Wij zullen blijven bouwen op wat met hem begon.
Zijn erfgoed te bewaren waar ieder ruimte heeft
is wat ons blijft verbinden met al wie bij ons leeft.

of misschien toch:

 

Over verbinding gesproken:
van de kosteres kreeg ik een kruis mee dat in en door en voor de gemeente was gemaakt,
speciaal voor Pasen.

(Met een haakje om het aan op de hangen! Heel attent!)